مطالبه وجه چک یکی از رایجترین دعاوی حقوقی در محاکم دادگستری است. بسیاری از دارندگان چک به دلیل برگشت خوردن آن یا امتناع صادرکننده از پرداخت، ناچار میشوند از طریق دادگاه اقدام کنند. تنظیم دقیق و اصولی دادخواست از مهمترین مراحل پیگیری این مطالبه است؛ زیرا هر اشتباه در تنظیم آن میتواند روند رسیدگی را طولانی یا منجر به رد دعوا شود.
تمام متنها و نمونه دادخواستهایی که در این مقاله ارائه میشود، صرفاً نمونه و جهت آشنایی شما با شیوه تنظیم دادخواست مطالبه وجه چک است.
هر پرونده حقوقی شرایط خاص خود را دارد و ممکن است نیاز به اصلاح، تکمیل یا تنظیم حرفهای توسط یک وکیل متخصص داشته باشد.
به همین دلیل توصیه میشود پیش از استفاده از هر نمونه دادخواست، حتماً با یک وکیل دادگستری یا مشاور حقوقی معتبر مشورت کنید تا با توجه به شرایط واقعی پرونده شما، متن دقیق و مناسب ارائه شود.
۱. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک و تأمین خواسته
ریاست محترم دادگاه عمومی حقوقی …
با سلام
اینجانب … به موجب یک فقره چک به شماره … مورخ … به مبلغ … ریال صادره از سوی خوانده، به بانک مراجعه نموده و بانک عامل به علت کسری موجودی اقدام به صدور گواهی عدم پرداخت شماره … مورخ … کرده است.
نظر به اینکه بهموجب مواد ۳۱۰ الی ۳۱۵ قانون تجارت، چک در حکم اسناد لازمالاجرا بوده و صادرکننده مسئول پرداخت وجه آن است، و با توجه به ماده ۱ قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷) که بر الزام پرداخت وجه چک تأکید دارد، از آن دادگاه محترم تقاضای:
۱. صدور حکم محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ مندرج در چک به میزان … ریال
۲. محکومیت خوانده به پرداخت خسارت تأخیر تأدیه مطابق ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی
۳. محکومیت به هزینه دادرسی و حقالوکاله
را دارم.
همچنین با عنایت به اینکه احتمال انتقال اموال خوانده و تضییع حق اینجانب وجود دارد، مستنداً به ماده ۱۰۸ قانون آیین دادرسی مدنی، صدور قرار تأمین خواسته و توقیف اموال نامبرده بدون تودیع خسارت احتمالی را درخواست مینمایم.
دلایل و مستندات:
۱. اصل چک
۲. گواهی عدم پرداخت
۳. پرینت گردش حساب
۴. کارت ملی خواهان
با احترام
امضاء خواهان: …
۲. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک صیادی ثبتنشده
ریاست محترم دادگاه …
اینجانب دارنده چک صیادی شماره … به مبلغ … ریال هستم که توسط خوانده صادر شده، لیکن نامبرده علیرغم الزام قانونی مندرج در ماده ۲۱ مکرر قانون صدور چک (اصلاحی ۱۳۹۷) اقدام به ثبت چک در سامانه صیاد ننموده است.
با وجود عدم ثبت چک در سامانه، مطابق ماده ۲۳ قانون صدور چک عدم ثبت مانع از مسئولیت صادرکننده نبوده و دارنده میتواند مطابق گواهی عدم پرداخت، وجه چک را مطالبه کند.
چک مذکور به علت کسری موجودی برگشت خورده و بانک گواهی عدم پرداخت به شماره … صادر کرده است.
لذا مستنداً به:
- ماده ۳۱۰ قانون تجارت (تعریف چک)
- ماده ۳۱۳ قانون تجارت (مسئولیت صادرکننده)
- مواد ۱ و ۲۳ قانون صدور چک اصلاحی ۱۳۹۷
درخواست:
۱. محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ … ریال
۲. پرداخت خسارت تأخیر تأدیه (ماده ۵۲۲ ق.آ.د.م)
۳. پرداخت هزینه دادرسی
دلایل و مستندات:
چک صیادی – گواهی عدم پرداخت – استعلام صیاد – کارت ملی
امضاء خواهان
۳. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک همراه با اعسار از هزینه دادرسی (با استناد قانونی)
ریاست محترم دادگاه …
احتراماً، اینجانب دارنده چک شماره … به مبلغ … ریال هستم که به علت عدم موجودی در تاریخ … برگشت خورده است. بر اساس مواد ۳۱۰ و ۳۱۳ قانون تجارت، صادرکننده چک مسئول پرداخت وجه آن است.
از آنجا که در حال حاضر به دلیل وضعیت نامناسب مالی قادر به پرداخت هزینه دادرسی نیستم، مستنداً به:
- مواد ۵۰۴، ۵۰۶ و ۵۰۷ قانون آیین دادرسی مدنی
- نظریات وحدت رویه در خصوص اعسار
دادخواست اعسار از هزینه دادرسی را همزمان تقدیم میکنم.
خواسته:
۱. مطالبه وجه چک به مبلغ … ریال
۲. خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ سررسید (ماده ۵۲۲ ق.آ.د.م)
۳. هزینه دادرسی (در صورت رد اعسار)
دلایل اعسار:
۱. شهادت شهود مبنی بر ناتوانی مالی
۲. عدم داشتن شغل پایدار
۳. عدم مالکیت اموال منقول و غیرمنقول
مستندات: چک – گواهی عدم پرداخت – شهادت شهود – مدارک هویتی
امضاء خواهان
۴. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک قدیمی (با اشاره به عدم مرور زمان)
ریاست محترم دادگاه …
اینجانب دارنده چک شماره … مورخ … هستم. چک مذکور سالها قبل در تاریخ … به علت عدم موجودی برگشت خورده است. علیرغم گذشت مدت طولانی، مطابق:
- رأی وحدت رویه شماره ۵۳۶
- مواد ۳۱۰ تا ۳۱۵ قانون تجارت
- رأی هیأت عمومی دیوان عالی کشور در خصوص عدم شمول مرور زمان
مطالبه وجه چک مشمول مرور زمان نیست و همچنان قابل رسیدگی است.
لذا درخواست:
۱. محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ … ریال
۲. خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ مطالبه یا سررسید
۳. هزینه دادرسی و حقالوکاله
دارم.
دلایل: چک – گواهی عدم پرداخت – پرینت سوابق
امضاء خواهان
۵. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک و خسارت تأخیر تأدیه
ریاست محترم دادگاه …
به موجب یک فقره چک به شماره … مورخ … به مبلغ … ریال، صادره از سوی خوانده، با مراجعه به بانک با گواهی عدم پرداخت مواجه شدم.
با توجه به:
- ماده ۳۱۳ قانون تجارت (مسئولیت صادرکننده)
- ماده ۲ قانون صدور چک
- ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی (خسارت تأخیر تأدیه)
درخواست صدور حکم محکومیت خوانده به:
۱. پرداخت مبلغ چک
۲. خسارت تأخیر تأدیه از تاریخ سررسید تا اجرای حکم
۳. هزینه دادرسی
را دارم.
دلایل: چک – گواهی عدم پرداخت – استعلام حساب
امضاء خواهان
۶. نمونه دادخواست مطالبه وجه چک طبق قانون جدید (اصلاحی ۱۳۹۷)
ریاست محترم دادگاه …
اینجانب دارنده چک صیادی شماره … هستم. چک مذکور مطابق قانون جدید صدور چک مصوب ۱۳۵۵ با اصلاحات ۱۳۹۷ در سامانه صیاد ثبت شده است. بانک در تاریخ … به علت کسری موجودی، گواهی عدم پرداخت همراه با کد رهگیری صادر نموده است.
مطابق قانون جدید:
- بر اساس ماده ۵ مکرر، در لحظه برگشت چک، حسابهای صادرکننده به میزان کسری موجودی مسدود میشود.
- بر اساس ماده ۲۳، صادرکننده مسئولیت تضامنی داشته و مکلف به پرداخت وجه است.
- بر اساس مواد ۳۱۰–۳۱۵ قانون تجارت، دارنده میتواند وجه چک را مطالبه کند.
لذا درخواست:
۱. محکومیت خوانده به پرداخت … ریال
۲. خسارت تأخیر تأدیه (ماده ۵۲۲ ق.آ.د.م)
۳. هزینه دادرسی
را دارم.
مستندات: چک صیادی – گواهی عدم پرداخت – استعلام صیاد – کارت ملی
امضاء خواهان